คู่มือจัดฝึกซ้อมดับเพลิงและอพยพหนีไฟประจำปี — ไทม์ไลน์และเอกสารที่ จป./HR ต้องรู้
อัปเดตล่าสุด: มิถุนายน 2569 · โดยทีมวิทยากร Safety Station
ตัวเลขที่ต้องจำ 3 ตัว: ลูกจ้างทุกคนต้องซ้อมพร้อมกันปีละ ≥1 ครั้ง · ส่งแผนให้กรมสวัสดิการฯ เห็นชอบล่วงหน้า ≥30 วัน · ยื่นรายงานผลภายใน 30 วันหลังซ้อมเสร็จ (กฎกระทรวงฯ 2555 ข้อ 30) — จุดที่องค์กรพลาดบ่อยที่สุดคือลืมเผื่อเวลายื่นแผนล่วงหน้า
ไทม์ไลน์นับถอยหลัง (แนะนำเริ่มก่อนวันซ้อม ~60 วัน)
| ช่วงเวลา | สิ่งที่ต้องทำ |
|---|---|
| D-60 ถึง D-45 | กำหนดวันซ้อม (เลือกวันที่ลูกจ้างอยู่ครบที่สุด) · สำรวจอาคาร เส้นทางหนีไฟ จุดรวมพล · กำหนดสถานการณ์สมมุติและบทบาททีมฉุกเฉิน · ถ้าจัดเองไม่ได้ ติดต่อผู้ให้บริการที่ได้รับใบอนุญาตจากกรมสวัสดิการฯ |
| D-45 ถึง D-30 | จัดทำแผนการฝึกซ้อมพร้อมรายละเอียด แล้วยื่นต่ออธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมายให้เห็นชอบ ก่อนวันซ้อมไม่น้อยกว่า 30 วัน (ผ่านสำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานพื้นที่/จังหวัด) |
| D-14 ถึง D-7 | สื่อสารภายใน: วัน-เวลา สัญญาณที่ใช้ เส้นทาง จุดรวมพล หน้าที่ของแต่ละทีม · ตรวจอุปกรณ์ สัญญาณแจ้งเหตุ ไฟฉุกเฉิน ป้ายบอกทาง |
| วันซ้อม (D-Day) | อบรมทฤษฎีก่อนซ้อม → จำลองเหตุ → อพยพทั้งอาคารไปจุดรวมพล → เช็คยอด/ค้นหาผู้ติดค้าง → ฝึกใช้ถังดับเพลิง → สรุปผล (Debrief) พร้อมภาพถ่ายและบันทึกเวลาอพยพ |
| ภายใน D+30 | จัดทำรายงานผลการฝึกซ้อมตามแบบที่อธิบดีกำหนด ยื่นต่ออธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมาย |
ใครต้องเข้าร่วมบ้าง
- ลูกจ้างทุกคนในสถานประกอบกิจการ — ไม่ใช่แค่ทีมฉุกเฉินหรือตัวแทนแผนก
- อาคารที่มีหลายบริษัท: ลูกจ้างของนายจ้างทุกรายที่ทำงานในอาคารเดียวกัน ต้องซ้อมพร้อมกันในวันและเวลาเดียวกัน (เจ้าของอาคาร/นิติบุคคลควรเป็นเจ้าภาพประสานแผนรวม)
- การซ้อมอพยพต้องหนีไฟตามเส้นทางหนีไฟจริงที่จัดไว้ ไม่ใช่เดินตามสะดวก (ข้อ 29)
ซ้อมเองได้ไหม หรือต้องจ้าง?
กฎหมายเปิดให้นายจ้างจัดซ้อมเองได้ แต่ถ้าจัดเองไม่ได้ ต้องให้ ผู้ที่ได้รับใบอนุญาตจากกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานเป็นผู้ดำเนินการ — ในทางปฏิบัติองค์กรส่วนใหญ่เลือกใช้ผู้ให้บริการ เพราะได้ทั้งครูฝึกที่ทำให้การซ้อมสมจริง (ควันจำลอง สถานการณ์ผู้บาดเจ็บ) และการจัดทำแผน + รายงานราชการให้ครบทั้งสองทาง
บริการฝึกซ้อมดับเพลิงและอพยพหนีไฟของเราดูแลครบตั้งแต่สำรวจพื้นที่จนถึงยื่นรายงาน (ใบอนุญาตเลขที่ 0102-03-2566-0043) — ขอใบเสนอราคา หรือจัดคู่กับอบรมดับเพลิงขั้นต้น In-house ในการจัดครั้งเดียวเพื่อให้ครบข้อ 27 และข้อ 30 พร้อมกัน
เช็คลิสต์ก่อนปิดงาน
- ☐ แผนซ้อมได้รับความเห็นชอบจากกรมฯ ก่อนวันซ้อม ≥30 วัน
- ☐ ลูกจ้างทุกคน (ทุกบริษัทในอาคาร) เข้าร่วมและมีบันทึกรายชื่อ
- ☐ มีบันทึกเวลาอพยพ ภาพถ่าย และข้อเสนอแนะจากการ Debrief
- ☐ รายงานผลยื่นแล้วภายใน 30 วันหลังซ้อม — เก็บสำเนาไว้ที่สถานประกอบกิจการ
- ☐ ลงปฏิทินรอบถัดไปของปีหน้าทันที (จะได้ไม่ลืมเผื่อ 30 วันอีก)
อ้างอิง: กฎกระทรวง กำหนดมาตรฐานฯ เกี่ยวกับการป้องกันและระงับอัคคีภัย พ.ศ. 2555 ข้อ 29–30 · บทความนี้เป็นการสรุปเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย สอบถามกรณีเฉพาะได้ที่ LINE @trainerinthai หรือโทร 02-328-2110